Terug naar overzicht
Jos Cozijnsen
1 februari 2018

Tegengaan klimaatverandering kan niet zonder bescherming tropisch bos

Jos Cozijnsen over REDD+ als cruciaal middel tegen ontbossing en inefficiënte landbouw

Stel je voor dat we een manier hadden om meer broeikasgassen uit de atmosfeer te halen dan alle vliegtuigen, treinen en auto's van de wereld elk jaar uitstoten. Stel je voor dat daar geen doorbraaktechnologie voor nodig is, maar gewoon de habitat voor bedreigde soorten en een aanpak die ook inheemse en traditionele gemeenschappen over de wereld ondersteunt. Stel je voor dat het snel, niet duur, mooi en overal om je heen was.

 

Ontbossing en inefficiënte landbouw veroorzaakt een aanzienlijke hoeveelheid broeikasgassen. Onderzoek laat zien dat we ongeveer een derde van de Parijs Akkoord-doelen kunnen halen, alleen al door de manier waarop wij onze bossen gebruiken en landbouw bedrijven anders regelen. Helaas, in plaats daarvan betaalden we sinds 2010 wereldwijd 777 miljard dollar subsidie aan niet-duurzame landbouwpraktijken, die bijdroegen aan de vernietiging van bossen, en slechts 20 miljard dollar aan duurzame land- en bosbouw.  Anders gezegd: we besteedden veertig keer meer aan het vernietigen van bossen dan aan het behoud ervan.

 

Dit moet veranderen als we de klimaatuitdaging willen aangaan. Het Parijs Akkoord roept ons ook daartoe op en biedt een concreet mechanisme om dat te doen. De vraag is, handelen onze regeringen daar ook naar? Nog niet, en daar pleit ik, in vervolg op de vorige column over kosteneffectieve klimaattonnen, wel voor.

Eind vorig jaar besloot de EU binnenlandse landgebruik-activiteiten en koolstof, opgeslagen in bossen en bodem, een rol kunnen spelen bij het halen van de 2030-doelstelling van de EU en dat monitoringactiviteiten moeten worden verbeterd. We dringen er bij de EU op aan om deze gedachtegang uit te breiden en samen te werken met tropische boslanden en ervaringen uit te wisselen op dit gebied en capacitity building en aanvullende maatregelen voor de aanpak van ontbossing te financieren. Met het verlies van leiderschap van de VS, kan de EU hier nu politiek het voortouw in nemen.

Neem REDD+ op in CO2-doelen en klimaatfinanciering van Nederland en EU 

Neem REDD+ op in CO2-doelen en klimaatfinanciering van Nederland en EU
Bosbescherming is de belangrijkste bijdrage die ontwikkelingslanden kunnen leveren aan het oplossing van het klimaatprobleem. Alle tropisch boslanden hebben beloofd om hun uitstoot door ontbossing terug te dringen, als de rest van ons opstaat om te helpen. Dat is waar het Parijs Akkoord in beeld komt. Het creëert een mechanisme dat bekend staat als REDD +(]). Dat maakt het mogelijk dat industrielanden tropische landen helpen hun bossen te redden door te betalen voor de reductie van bijkomende emissies. Het REDD+-concept is in de loop van tien jaar doorontwikkeld en bestaat uit twee onderdelen. Het eerste is ‘vermindering van emissies door ontbossing en afbraak van bos'.  Het tweede betreft de ‘+': ‘instandhouding en duurzaam beheer van bos en het verbeteren van de koolstofvoorraden in bossen in ontwikkelingslanden'.

We begrijpen steeds meer hoe we de impact van land- en bosbouw op emissie van broeikasgassen van een land moeten kwantificeren. Er zijn nu regels overeengekomen op de Klimaattop in 2013 in het zogenaamde ‘Warschau REDD+ Framework', wat ook is overgenomen in Parijs Akkoord. Meer dan vijftig ontwikkelingslanden bereiden met programma's REDD+ activiteiten voor.  Dit omvat het vaststellen van sociale en ecologische voorwaarden en de monitoring van bos, wat nodig is om toegang te krijgen tot de verkoop van CO2-credits voor ‘Verified Emission Reductions'. En daarbij hoort ook het waarborgen van de rechten van inheemse volkeren.

Ik ben van mening dat REDD+ een mogelijkheid biedt om het EU-CO2-doel voor 2030 en daarna aan te scherpen. Het kabinet Rutte III streeft ook naar een hoger CO2-doel, van 40 naar 49 procent voor Nederland en 55 procent voor de EU vergeleken met. 1990.  Minister van EZK Wiebes zegt te streven naar ‘kosteneffectieve klimaattonnen'. Ik stel voor dat een kwart van de 9 procent extra, via bosbescherming wordt gehaald. Dat komt neer op zo'n 2,5 Mton CO2. REDD+credits worden nu verkocht rond de 15 euro per ton; subsidie voor een binnenlandse ton komt niet onder de 100 euro per ton!  Een aantal Nederlandse bedrijven investeert al op vrijwillige basis in REDD+-projecten in Peru, via het REDD+ Business Initiative. Ze gaan nu naar de Ivoorkust om te laten zien dat investeren in cacaoproductie kan zonder boskap, dus met behoud van biodiversiteit en zonder CO2-emissie door ontbossing.

 

REDD+ is natuurlijk geen  ‘silver bullet' voor het oplossen van het klimaatprobleem, maar wel een belangrijk wapen in ons klimaatarsenaal en een cruciaal hulpmiddel voor het stoppen van ontbossing en het creëren van benodigde investeringen in duurzame landbouw en bosbouw zonder emissies. REDD+ is een van de meest dringende en concrete stappen die de EU kan nemen om haar doelstellingen inzake klimaat en duurzame ontwikkeling te bereiken. Soms is er de verkeerde perceptie dat bosbehoud concurreert met groene investeringen in de EU en reducties in fossiele brandstoffen. Om gevaarlijke klimaatverandering te voorkomen, hebben we alle opties nodig.

 

Jos Cozijnsen is zelfstandig adviseur emissierechten. Meer informatie over hem vindt u op www.emissierechten.nl. Op Twitter is hij actief onder @timbales.

 

[1] Het REDD+ Mechanisme in artikel 5 van het Parijs Akkoord:"Reduction of Emissions through Deforestation and Forest Degradation in Developing Countries"