Zoeken naar “”

Sturen met badkuipen

We kunnen slecht omgaan met absolute grenzen. Dat blijkt in het klimaatdebat, en dat blijkt de laatste paar jaar misschien nog wel sterker in het stikstofdebat, constateert Jan Paul van Soest. “Het stikstofdebat kan iets leren van de inzichten die eerder in het klimaatdebat zijn opgedaan – ook al worden die niet consequent doorgevoerd.”

Verbod op verkoop fossiele auto is goed voorbeeld van verkeerde discussie

Veel van de groene agenda van de vorige Europese Commissie staat onder druk, constateert Remco de Boer. “Dat geldt ook voor het verbod op de verkoop van nieuwe auto’s met een verbrandingsmotor. De strijd daarover is een goed voorbeeld van een verkeerde discussie – een die de echte problemen, uitdagingen en dus ook de oplossingen aan het zicht onttrekt.”

Klimaatbeleid verdient scherp debat, geen ongebreidelde polarisatie

In het debat over het klimaat- en energiebeleid buitelen de meningen en visies over elkaar heen. Dat is niet alleen goed, het is onmisbaar, zegt Rik Harmsen. “Helaas is er, zeker bij de uitersten in het debat, ook sprake van veel wantrouwen en dedain. Dat verlamt de maatschappelijke én politieke discussie. Daarom een pleidooi vóór scherp debat maar tégen ongebreidelde polarisatie.”

De Noordzee als spiegel van de Nederlandse politiek

De Noordzee is in 2025 het kloppend hart van de Nederlandse energietransitie. Tussen windparken, gasplatforms en scheepvaartroutes voltrekt zich een stille machtsverschuiving. Wat ooit een plek van vissers, defensie en scheepvaart was, is nu een proeftuin voor de toekomst van het Nederlandse energiesysteem. Maar geopolitieke verschuivingen, onduidelijk beleid en hogere kosten zetten dit nieuw opgebouwde systeem onder druk. De keuzes die de komende jaren op zee worden gemaakt, bepalen niet alleen waar onze stroom vandaan komt, maar ook wie daarover beslist.

Het verkiezingsdebat over netcongestie gaat niet langer over kabels, maar over keuzes

Netcongestie is het nieuwe woord voor stilstand – er is aan ambitie geen gebrek, maar wel aan ruimte, menskracht en regie. In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 29 oktober 2025 heeft elk van de grote partijen het netprobleem tot kernpunt van haar energieagenda gemaakt. Er is overeenstemming over het doel, maar het pad er naartoe legt de ideologische breuklijnen bloot.

De klimaatvriendelijkste manier van autorijden is de fiets

Een jaar al schrijft Matthijs Meijer van Putten over zijn zoektocht naar hoe klimaatvriendelijk te rijden. “Van eigen e-auto naar e-deelauto naar gebruikte benzine. Dat laatst blijkt het klimaatvriendelijkst, want de auto bestaat al. Staal smelten? Niet nodig. De auto per containerschip vervoeren? Nee hoor. Dus: met een gebruikte benzineauto spaar ik het klimaat het meest.”

Verdozing, datacenters en mega-supermarkten: een zegen?!

Frank van den Heuvel leest het vaak: waarom hebben we al die ‘blokkendozen’ langs snelweg en spoor nodig? En al die ‘lompe’ datacenters die ‘duurzame energie inpikken’. Eenzelfde verhaal kunnen we houden over lelijke zonneparken in weilanden en over grote supermarkten die de randen van stad en dorp verpesten. Heimwee naar kleine winkels, landwinkels, mooie gebouwen langs snelwegen en het spoor. Of ligt het anders? Heeft het ook met energieverbruik en verduurzaming te maken?

Het vergeten instrument van de energietransitie: het fiscale speelveld

Voor de aankomende verkiezingen staan in de verkiezingsprogramma’s verschillende grote investeringen in de energietransitie genoemd: uitbreiding van het elektriciteitsnet, wind op zee, kernenergie en uitrol van warmtenetten. Maar over één thema blijft het stil: het fiscale speelveld dat bepaalt of die investeringen überhaupt van de grond komen. Een groot gemis omdat Nederland hier ver op achter staat ten opzichte van andere landen, aldus Frans de Heij.

Laat de nuance terugkomen in de energietransitie

De energietransitie is misschien wel het meest ingrijpende project van onze tijd. Op verjaardagen zijn zonnepanelen en energiebesparing inmiddels belangrijke gespreksthema’s. Nederland is aardig op weg, ziet Martien Visser. “Zo is de broeikasgasemissie al met 35% gereduceerd en het aandeel hernieuwbare energie is al ruim boven de 20%. Ondertussen blijkt de transitie uitdagender dan soms gedacht. We zien ook steeds meer de consequenties voor onze leefomgeving. Voorheen was het energiesysteem vooral ondergronds en geconcentreerd op een beperkt aantal locaties; nu wordt het steeds zichtbaarder en daarmee neemt de overlast toe. Bovendien wordt het allemaal duurder.”

Zweeds industriebeleid

Minister Hermans en Tata Steel sloten vorige week een Joint Letter of Intent over de verduurzaming van de staalproductie in Nederland. Naast waarderende reacties werden ook kritische kanttekeningen geplaatst. Een daarvan is van economen als professor Beetsma: is het niet beter om groene staalproductie naar landen als Zweden of Spanje te verplaatsen, waar de energiekosten immers lager zijn? Dat is een voor de hand liggende gedachte. In deze column kijkt Pieter Boot naar de ontwikkeling in Zweden. Later volgt Spanje.